Digitalizacija poljoprivrede u EU teče neujednačeno jer je u 2023. godini pristup internetu imalo svega 43 odsto poljoprivrednih gazdinstava. Prema pisanju portala Biznis.rs, podaci Eurostata otkrivaju da tek svaka peta farma koristi tehnologije precizne poljoprivrede. Iako ove tehnologije primjenjuje samo 18 odsto proizvođača, oni upravljaju sa skoro polovinom ukupnog obradivog zemljišta u Uniji.
Geografske razlike unutar evropskog bloka su drastične. Dok su Danska, Njemačka, Slovačka, Letonija, Češka i Austrija zabilježile stopu pokrivenosti internetom iznad 90 odsto, u drugim djelovima Unije situacija je znatno lošija. Ovi podaci ukazuju na duboki digitalni jaz koji direktno utiče na konkurentnost poljoprivrednika na zajedničkom tržištu.
Koncentracija zemljišta i napredne tehnologije
Tehnologije precizne poljoprivrede, koje uključuju robotiku i senzorsko praćenje usjeva, primjenjuju se na 44 odsto ukupne korišćene poljoprivredne površine. To znači da relativno mali broj tehnološki naprednih gazdinstava kontroliše nesrazmjerno veliki dio resursa. U Luksemburgu, Finskoj i Estoniji, ovaj udio premašuje 75 odsto zemljišta.
Na suprotnoj strani skale nalazi se Kipar, gdje precizne alate koristi svega jedan odsto farmi. Grčka i Rumunija takođe zaostaju sa udjelom obradivog zemljišta između 10 i 15 odsto. Eurostat navodi da sistemi za upravljanje farmama (FMIS) imaju najveću primjenu u Francuskoj, gdje se njima služi 60 odsto proizvođača.
Ekonomski status kao barijera digitalizaciji
Istraživanje potvrđuje da je ekonomska snaga farme ključni faktor za usvajanje inovacija. Čak 74 odsto velikih gazdinstava sa prometom iznad 100.000 eura ima pristup internetu. Kod onih sa prometom manjim od 2.000 eura, taj procenat pada na svega 21 odsto, što je skoro četiri puta rjeđe.
Robotika je generalno najmanje zastupljena grana sa svega sedam odsto udjela na nivou cijele EU. Među praksama precizne poljoprivrede najčešća je analiza zemljišta koju sprovodi 11 odsto gazdinstava. Tehnike promjenljive stope primjene inputa koristi oko pet odsto farmi, dok je pojasno prskanje zastupljeno kod četiri odsto proizvođača.
Podaci obuhvataju oko 8,8 miliona gazdinstava koja čine 98 odsto obradivog zemljišta EU. Eurostat napominje da istraživanje isključuje veoma male jedinice. Ovakva statistika naglašava da modernizacija ostaje rezervisana za finansijski stabilnije proizvođače, dok mali farmeri teže prate tehnološki razvoj.
